فکر نمیکنم کسی باشه که این جمله رو قبول نداشته باشه: «مطالعه برای رشد و پیشرفت ما واجبه» اما یه سوال مهم: اگه همه مون قبول داریم که مطالعه واجبه، پس چرا مطالعه نمیکنیم؟ چرا همه مون یه کتاب خونه پر از کتاب های نخونده داریم؟ چرا مدام برنامه ریزی میکنیم که مطالعه کنیم، اما نمیکنیم؟!
تو این نوشته، سعی میکنم چند نکته بهت بگم که لذت مطالعه رو بیشتر کنی. وقتی از انجام یه کاری لذت بیشتری ببری، راحت تر میتونی عادت به اون کار رو تو خودت ایجاد کنی.
چرا دوست نداریم؟
من خوبم، قطعا دوستت دارم، بعدا باهات تماس میگیرم، این لباست خیلی زیباست. اینها فقط تعداد کمی از دروغهایی است ک هر روز به خود یا دیگران میگوییم. بعید است آدمی را پیدا کنید که تا به حال دروغ نگفته باشه. چه عامل یا عواملی باعث میشوند که گاهی دروغ را بر حقیقت ترجیح بدم؟ در این یادداشت، درباره دلایل دروغگویی و فرایندی که در مغز ما هنگام این کار رخ میدهد و نیز دروغگویی در محل کار صحبت میکنیم.
دروغگویی هرساله میلیاردها دلار خسارت به کسبوکار و دولتها میزند، روابط اجتماعی را تخریب میکند و حتی ممکن است انسانها را به کشتن بدهد. دروغگفتن دلایل زیادی دارد و میتوان آن را از دیدگاه عصبشناختی و روانشناختی بررسی کرد. در سالهای اخیر، گرایشهای جدیدی مانند اقتصاد رفتاری نیز پژوهشهای فراوانی در این حوزه داشتهاند.
اول ببینیم چقدر دروغ میگوییم
همه دوست دارند از فرصتهای ارزشمند پیشِ رویشان بهره ببرند؛ اما تصمیم گیری همیشه آسان نیست. گاهی زمان زیادی صرف بررسی گزینههای مختلف، ارزیابی دادهها و سبکسنگین کردن انتخابهای ریزودرشت میکنیم. سرانجام بدون اینکه تصمیمی بگیریم، فرصت از دست میرود. ما به دوراهی که میرسیم، خشکمان میزند، چون دچار فلج تحلیلی میشویم. راهحل این موضوع یک طرز فکر است که بهجای ارزیابی بیپایان مسئله، اقدام سریع را در اولویت قرار دهد. در این مطلب بهشما میگوییم که چطور خود را از فلج تحلیلی ناشی از فکرکردن و تحلیل زیاد رها کنید.
جف بزوس، مدیرعامل آمازون، در جایی گفته است: «تصمیمگیری سریع برای داشتن یک کسب و کار موفق و پویا حیاتی است. هرچند کیفیت تصمیمی که میگیرید بیاهمیت نیست، اما بهتر است بهجای سکون، سریع تصمیم بگیریم، در مسیر پیشروی شکست بخوریم، از اشتباهمان درس بگیریم و دوباره به پیشروی ادامه دهیم.» برای غلبه بر فلج تحلیلی ۳ روش را به شما معرفی میکنیم. این روشها به شما کمک میکنند که از ایستایی و سکون خارج شوید و با قاطعیت تصمیم بگیرید.
مشکل: کمالگرایی بهشدت سرعت شما را کاهش میدهد
مدیریت زمان به روش تچان
انقلاب صنعتی یعنی بیشتر کار کن، کمتر وقت داشته باش! انقلاب صنعتی نقطه عطفی تو مباحث مدیریت زمان بود. چون سرمایه دارها دوست داشتن بیشتر پول در بیارن کارگرها هم دوست داشتن بیشتر درآمد داشته باشن این وسط زمان هر دو ۲۴ ساعت بود و قرار نبود تغییری تو این مؤلفه ایجاد بشه. پس لازم بود مدیریت زمان رو جدی تر بگیرن، جدی تر بگیرن که تو زمان کمتر کار بیشتر و پرفایده تری انجام بشه.
پس روانشناسای مختلف اومدن و نظریات مختلفی تو این حوزه ارائه کردن. سال ۱۹۷۵ روانشناسی با نام «میهای چیکسنتمیهای» (۲۰ بار خوندم تا اسمش رو فهمیدم!) یه نظریه ارائه کرد. نظریه ای تحت عنوان flow )جریان) که به دلیل نامعلوم و نامأنوسی به «تَچان» ترجمه ش کردن! نپرس تچان یعنی چی که منم مثل تو نمیدونم.
ولی میدونم فحش نیست…
البته من ترجمهی «غرقگی» رو برای flow بهتر و گیراتر میبینم! خلاصه این که این مدل فکری هم برای خودش طرفدارانی پیدا کرد و میتونه کمکی باشه برای مدیریت بهتر زمان. البته اگه بخوایم دقیق تر به این مدل نگاه کنیم، بیشتر میتونه زیرمجموعه هدفگذاری باشه تا مدیریت زمان.
کار رو تموم کن، حتی به غلط!
در زمینه هدف گذاری باورهای مختلفی داریم. میخوام یکی از باورهای شایع بین همه مون رو نقل کنم:
«من آدم ناتوانی هستم و نمیتونم کارهام رو به سرانجام برسونم.»
شاید شما هم این باور رو دارید یا تو برهه هایی از زندگی دچارش شدید. اما آیا واقعا ما این طوری هستیم که میگیم؟
نه لزوما!
حدودا همه ما در زندگی این دروغ را باور کرده ایم که برای ایجاد تغییر، باید احساس آمادگی کنیم؛ ما این دروغ را باور کرده ایم که بالاخره در مرحله ای از زندگی اعتماد به نفس کافی بدست می آوریم و شجاعت بخرج می دهیم. خیلی از مردم ایده های فوق العاده ای دارند، اما فکر می کنند چیزی که کم دارند انگیزه است؛ اما اینطور نیست !
یک واقعیت درباره انسان ها این است که ما طراحی نشده ایم تا کارهای سخت و ناراحت کننده و یا ترسناک را انجام دهیم. مغز ما به گونه ای طراحی شده است که از ما دربرابر آن دسته از کارها محافظت کند، چون مغز ما تلاش میکند تا ما را زنده نگه دارد.
پس اگر می خواهید کارهایی را انجام دهید که همیشه می خواستید، و تغییراتی در زندگی تان ایجاد کنید، باید کارهایی را انجام دهید که :
هر کدوم مون مجموعه ای از صفات خوب و بدیم که هر کدوم از این صفات میتونن ما رو بالا ببرن یا زمین بزنن.
اینجا میخوام به چند تا از این خصوصیات اخلاقی اشاره کنم.
البته نه خصوصیاتی که شما رو بالا میبرن، بلکه خصوصیاتی که شما رو زمین میزنن.
کامل گرایی
همیشه از این عنوان به نام «کمال گرایی» اسم برده میشه. اما بین کامل گرایی و کمال گرایی فرق وجود داره. آدم های کمال گرا میتونن کامل گرا هم باشن و میتونن این خصوصیت بد رو نداشته باشن. اصلی ترین فرق کمال گرایی و کامل گرایی اینه که کمال گرایی جزء لازمه های موفقیته و کامل گرایی جزء موانع بزرگ موفقیت. یه کمال گرا وقتی به کاری ورود میکنه، قله ی موفقیت توی کارش رو میبینه و برای رسیدن به اون تلاش میکنه. پس کمال که میشه رسیدن به قله هدف اونه. اما یه کامل گرا تا زمانی که همه ی مقدمات به صورت کامل فراهم نباشه، کار رو شروع نمیکنه. کامل گراها معمولا هیچ وقت از خودشون راضی نمیشن و هیچ وقت شرایط رو برای انجام کارهاشون مهیا نمیبینن. بنابراین انقدر کار رو طول میدن که هیچ وقت شروع نمیکنن و در آخر اعتماد به نفس شون به شدت کم میشه و مدام شکست میخورن.
برای مقابله با کامل گرایی چند تا راه حل بهت میدم
اگر مغزمان را بشکافیم و روی دایره بریزیم، با یک نقشه ی دقیق و پیچیده مواجه میشویم. یک نقشه که اگر آن را بشناسیم، هیچ وقت در کوچه پس کوچه های روابط گم نمی شویم. این نقشه ذهنی، همان چیزی است که بر اساس آن همه چیز را درک میکنیم. این نقشه درونی، همان چیزی است که دنیای بیرون ما را شکل و رنگ و لعاب میدهد. اما یک واقعیت مهم که خیلی از ما نقشه دارها درک نمیکنیم این است که اتفاقات دنیای خارج لزوما عین آن چیزی که در نقشه ذهن ما مینشیند و درک میشود نیست. ممکن است ما فهم و درکی از واقعیت داشته باشیم که دیگری کاملا مخالف آن را در نقشه ذهنی اش درک میکند. در واقع نقشه ذهنی، عینکی ست که از آن دنیا را نگاه میکنیم.
یک سوال، صد جواب
هر آتشفشانی که گدازه هاش دودمان عده ای رو بر باد میده، از درون یه کوه شروع شده. آتشفشان خشم و عصبانیت ما آدم ها هم همین مدلیه. یعنی اول گدازه ها، درون مون آماده میشن و بعد انفجار. اما مدل برافروخته شدن این آتشفشان این شکلیه که، اول یه اتفاقی از خارج (رفتار بیرونی) باعث میشه احساسات و هیجانات درونی شما )واکنش درونی) تحت تأثیر قرار بگیرن. بعد از این که واکنش درونی شما به حد مشخصی رسید، وقت انفجاره. حالا نوبت رفتار بیرونی شماست.
واکنش زنجیره ای
زندگی ها رو باید به دو بخشِ قبل از ادیسون و بعد از ادیسون تقسیم کرد.
قبل از این که جناب ادیسون کفش آهنی به پا کنه و بعد از نزدیک به هزار بار شکست دست از سر کچل لامپ بر نداره و نور رو به زندگی های مردم نپاشه، اوضاع و احوال مردم خیلی متفاوت از الان بود.
مثلا قبل از این که خروس یه کش و قوسی به تن و بدنش بندازه و خرامان خرامان خودش رو به دیوار بلند خونه ی صاحبش برسونه و با اون صدای گوش نوازش همه رو بیدار کنه، یه عده کت و کلاه کرده و برای در آوردن لقمه ای که شب با زن و بچه بخورن از خونه بیرون میزدن.
همین آدما ظهر برای آبدوخیاری که توش چند تا گردو در حال شنای قورباغه بودن خودشون رو میرسوندن خونه و با اهل و عیال نون خشک رو میپاشیدن تو آبدوخیار و یه جور نا جوری از خوردن غذاشون کیف میکردن که ما از خوردن استیک آبدار بره انقدر لذت نمیبریم
